Tənqidi düşüncə və Səfsətələr

O böyük Tanrıya sən, bəndəsinə sizmi deyim? Mühakimə bir: "siz" xitabı böyük və hörmətli adamlara edilir. (xətalı) Mühakimə iki: Yaradana sən, bəndəsinə siz desəm yaradana hörmətsizlik olacaq. Nəticə: Tanımadığım bütün adamlara "sən" xitabını işlədə bilərəm.

Səfsətələrin taksonomiyası

• Relevance (əlaəqlilik) - nəticə ilə əlqaəsi olmayan mühakimələr
• Ambiguity(qeyri-) - aydın olmayan, çox mənalı terminlərin sitifadəsi, beləliklə konkret ideya başa düşmək çətinləşir
• Presumtion (fərziyyə) - Fərziyəllər qeyri-dəqiq mühakimələr.

Tez-tez istifadə olunan forması səfsətlərdən bəziləri

• Ad hominem - şəxsiyətə hücm, bu da iki cür olur

  • təhqir - fikir bildirən adamı təhqir etmək, şəxsiyətin sorğulanara qfikiri keçrəsiz saymağa çalışmaq
  • circumistance - danışanın keçmişinə əsaslanaraq onun fikrini qəbul etməmək.

• Ad Baculum - güc vasitsəilə arquentiqəbul etdirmək.

• Petitio principe -

• Ad populum -

• Ad misericordion -

• Ad Vercundum -

• Ümumiləşdirmə səfsətlərəi -

• Aristotelin yanaşması - organon?

• Corelation - causation nədir?

• formalı və formasız Səfsətələr(formal, informal fallacies)

• Koqnitiv təhriflər (cognitive biases)

• affirming the consequent

• undistributed middle term

Formasız Səfsətələr

Formasız səfsətələr arqumentin strukturunda yoxçonun məzmunundakı xətalara verilən addır. Doğru arqumenti səhv konteksdə işlətmək də səfsətə adlanıdra bilər. SƏfəsətənin tərifi belədir: Doğru kimi görünən, inandırıcı olan amma əslində mühakimələrin və ya nəticənin xətalı olması halı.